Đề Xuất 2/2023 # Kim Điệp Nhựa – Dendrobium Trigonopus (Bài 48) – Dân Chơi Lan # Top 6 Like | Vitagrowthheight.com

Đề Xuất 2/2023 # Kim Điệp Nhựa – Dendrobium Trigonopus (Bài 48) – Dân Chơi Lan # Top 6 Like

Cập nhật nội dung chi tiết về Kim Điệp Nhựa – Dendrobium Trigonopus (Bài 48) – Dân Chơi Lan mới nhất trên website Vitagrowthheight.com. Hy vọng thông tin trong bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu ngoài mong đợi của bạn, chúng tôi sẽ làm việc thường xuyên để cập nhật nội dung mới nhằm giúp bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất.

KIM ĐIỆP NHỰA – Dendrobium trigonopus (Bài 48)

Kim Điệp Nhựa hay còn gọi là Kim Điệp Thơm, Kim Điệp Sáp hay Hoàng Hạc. Kiểu hình cánh hoa lan chia làm 3 loại là Cánh Sáp, Cánh Giấy và Cánh Gió. Chắc chắn là do cánh hoa nhìn bóng loáng ánh sáp không khác gì bông nhựa nên mới gọi là Kim Điệp Sáp hay còn gọi là Kim Điệp Nhựa.

Tôi nhận thấy rằng, nếu có cuộc thi về mùi thơm nồng nàn và ngào ngạt của các loại lan rừng, thì chắc chắn Kim Điệp Nhựa đứng trong Top 10 cùng sánh vai với Giả Hạc, Trầm, Ngọc Điểm và các cây lan thuộc chi Giáng Hương.

Tuy nhiên, cô nàng bướm vàng này cũng thuộc hàng đỏng đảnh khó chiều. Là một trong các giống lan có nhiều lông đen giống như Thanh Hạc, Bạch Hạc, Nhất Điểm Hồng, Nhất Điểm Hoàng, Bạch Hỏa Hoàng… Chính vì thế, Kim Điệp Nhựa được xếp vào hàng ngũ các giống lan khó thuần và khó chơi. Nếu Giả Hạc hoặc Hạc Vĩ bạn quăng đại vào chỗ góc kẹt hoặc nắng gắt hay âm u, dù gió táp mưa sa nó vẫn sống, thì em bướm vàng này lại kén cá chọn canh rất kỹ lưỡng.

Kim Điệp Nhựa phân bố ở Myanmar, Thái Lan, Tây Nam Trung Quốc, Lào và Việt Nam trong rừng trên thân cây ở độ cao từ 300 đến 1500 mét.

Trong nội dung bài này tôi sẽ chia sẻ với các bạn từ kinh nghiệm thất bại cay đắng đến thành công rực rỡ để chinh phục em bướm vàng thơm này.

CHỌN GIỐNG

Đừng ham của rẻ. Đừng ham loại trụi lá thanh lý. Đừng ham giề khủng, vừa vừa cỡ bốn năm sáu giả hành là đẹp nhất. Đừng ham nhiều rễ, tốt nhất là trụi hết rễ cho lợi ký.

Nên chọn cây bóng mượt, lá không gãy dập, nhiều giả hành có lá thì càng tốt. Các giề đều nhau về kích cỡ nếu bạn muốn có giò lan đẹp và nở cùng 1 thời điểm.

XỬ LÝ GIỐNG

Cắt tỉa giả hành khô, lá dập hoặc vàng. Cắt trụi rễ của giả hành trên 12 tháng tuổi đi. Rễ của giả hành dưới 12 tháng tuổi giữ lại được thì tốt, nếu rễ có đầu trắng thì cố gắng giữ lại bằng mọi giá.

Ngâm giống vào dung dịch Physan 20 liều 1ml pha 1 lít nước hoặc dung dịch thuốc trị nấm khuẩn (Kasumin+Antracol, Starner+Aliette… bộ đôi trị nấm khuẩn, hoặc trong hình có ví dụ thực tế ngâm với Nano bạc) trong 5 phút. Sau đó vớt ra, treo ngược lên một vài tiếng cho khô ráo.

Nếu bạn không có chế phẩm Hùng Nguyễn thì có thể dùng NPK+Te liều 1 gam pha 2 lít nước và B1 liều 4ml pha 2 lít nước. Ngâm khoảng 10 phút.

Vớt ra, treo ngược vài tiếng cho khô ráo rồi ghép vào giá thể.

GIÁ THỂ

Kim Điệp Nhựa (Sáp) nói riêng và các giống lan Lông Đen nói chung, đều RẤT GHÉT BỊ THAY GIÁ THỂ LIÊN TỤC. Không như Giả Hạc hay Long Tu… mỗi một hoặc hai năm thay giá thể 1 lần, Kim Điệp Sáp muốn năm sáu năm mới phải thay giá thể hoặc thậm chí chục năm mới thay giá thể 1 lần cũng tốt.

Chính vì thế bạn nên chọn giá thể càng bền càng tốt. Ví dụ Vỏ Thông Hai Lá, Lũa, Gỗ Cứng, Viên Đất Nung, Dớn Sợi chắc, Dớn Đá hoặc tệ lắm thì chậu đất nung với than cục.

Tôi đã thử nghiệm trên nhiều chất liệu khác như Dớn Cù Lần, dớn Chi Lê, Rêu Rừng, Dớn Ổ Quạ, một số loại gỗ mềm như gỗ bơ và gỗ muồng… nói chung là kỹ thuật phòng bệnh tốt thì cây vẫn sống mà sinh trưởng nhưng không đẹp. Rất dễ chết yểu hoặc lụi dần dần.

Đối với Giả Hạc, Hạc Vĩ… bạn thậm chí còn không cần xử lý giá thể cây vẫn lên vô tư, tuy nhiên mấy em có nhiều lông này thì khác, mấy em này rất nhạy cảm. Ví dụ than không ngâm chục ngày với chục lần thay nước cho thôi muối ra và ngâm cho no nước, thì rễ chỉ cần chạm vào là thun đầu rễ lại, đen đầu rễ ngay và luôn.

Hay dớn bạn không ngâm vôi kỹ, sau đó rửa lại thật sạch, thì rễ ra được cái nào sẽ hư cái rễ đó. Dớn là chất trồng có tính axit, bạn phải trung hòa với vôi. Mấy em có lông không thích axit (kể cả nguồn nước). Tôi cũng từng ghép gần chục cân vào dớn xử lý không kỹ. Cả nửa năm mà vẫn chưa bám được cái rễ nào vào cục dớn, cuối cùng tôi phải gỡ ra ghép lại toàn bộ.

Ngay kể cả Lũa hay Gỗ, bạn cũng phải dùng bàn chải sắc đánh cho thật sạch, càng sạch sẽ thì rễ càng nhiều và càng đẹp. Càng bẩn thì cây càng bám lỏng lẻo, rễ dù không thun cũng sẽ bị thâm. Lông đã đen mà nhìn rễ còn thâm thì xấu thôi rồi.

CHĂM SÓC

Bạn phải đảm bảo môi trường ẩm, độ ẩm khoảng 70-90%. Khô như mùa khô trong nam thì toàn bộ bộ rễ sẽ bị thun lại và ngừng dài ra.

Ngoài tự nhiên thì em nó dầm mưa dãi nắng vô tư, vì bộ rễ của cả cụ bà mẹ con đều hút chất và quen với khí hậu chỗ em nó được sinh ra rồi, nên sống khỏe re vì sức đề kháng cao. Tuy nhiên khi về nhà bạn, mọi thứ đã bị thay đổi, cho nên lúc này em nó rất nhạy cảm với mưa.

Đối với người mới trồng mà giàn không thông thoáng và giá thể không tốt, thì cứ sau một hai cơn mưa, nhất là mưa dầm là mầm sẽ thối và lụi dần. Ra mầm nào thối mầm đó. Nên tôi khuyên bạn, cách tốt nhất là CHE MƯA.

Ngày chưa làm mái nilon, tôi trồng hai chục giò thì chết mất mười một giò. Sau khi làm mái che mưa, hai chục giò thì chết nửa giò mà thôi. Thậm chí dạo gần đây, nhờ che mưa và dùng nano bạc với nano đồng đều mà tôi trồng gần 100 giề mà không chết giề nào. Không trả học phí cho thầy thì phải trả học phí cho trời.

Kim Điệp Nhựa ưa nắng 50-70% (một lớp lưới xanh đen của Thái) là được, nhưng ưa nhiệt độ MÁT MẺ. Vấn đề đặt ra cho các bạn yêu thể loại có LÔNG ĐEN chính là nắng nhưng không được nóng. Nếu bạn ở vùng cao hoặc chỗ khí hậu mát mẻ thì quá tuyệt, còn nếu bạn ở xứ nóng thì bạn phải làm giàn thật cao và treo lan thật xa lưới. Càng xa càng tốt.

Khó phết nhể! Khó thế thì mới thể hiện được Trình chơi lan chứ. Vào 1 vườn lan toàn thân thòng chục triệu tới trăm triệu 1 giò thì sẽ thấy được đẳng cấp chơi dữ dội, nhưng mà điều đó không có nghĩa là TRÌNH chơi của người chủ cao. Chỉ nhận được 1 ngón tay cái giơ lên thôi.

Vào 1 vườn lan mà thấy đủ các loại từ Bạch Hỏa Hoàng tới Kim Điệp Sáp, rồi Thanh Hạc, Dendro Kontum tới Trúc Mành, Trúc Quan Âm, Kèn tới Hài, sau đó là thân thòng và đơn thân… Vườn lan bốn mùa khoe sắc. Khi đó bạn đã đạt tới 1 TRÌNH mà ít người với tới, xứng đáng nhận hai ngón cái giơ lên!

PHÂN VÀ THUỐC

Phân ít thôi!

Nếu không thì dùng B1 và NPK+TE + Nano đồng.

1 tháng phun trung lượng Magie 1 lần. Hai tháng phun nước vôi trong 1 lần.

Nếu bạn có gắn phân chì tan chậm thì chỉ ít ít thôi, khi đó không dùng NPK nữa, chỉ cần dùng TE (Vi lượng và trung lượng) là đủ. Mọi chi tiết về phân xin quay về bài 6.

Đối với thể loại LÔNG ĐEN thì tôi khuyên bạn không nên dùng các loại phân chuồng. Vì bản thân cây đã dễ bệnh, lại gắn lên giò lan 1 đại lý các loại bệnh thì cây cũng dễ đi lắm.

Thuốc chữa bệnh thì bạn nên quên đi. Đối với Kim Điệp Sáp, bị bệnh thì chỉ có thể dùng dao và kéo mà thôi. Chữa bệnh hiệu quả rất thấp.

Phòng bệnh bằng Nano Bạc, Agrifos 400 (pha liều 50ml pha 16 lít), Benkona, Kasumin+Antracol+Nativo, các bộ đôi trị nấm khuẩn…

Chục ngày tới hai chục ngày phun phòng bệnh 1 lần. Nếu che mưa tốt và giàn thoáng thì một tháng phun phòng bệnh 1 lần.

Do cấu trúc giả hành xếp sít nhau cho nên rất dễ bị rệp vảy, các bạn thường xuyên quan sát, nếu thấy thì dùng Movento.

Hàng tháng nên dùng thuốc trị nhện đỏ 1 lần với Pesieu hoặc SK Ensparay 99EC hoặc Ortus…

Bên cạnh đó cứ bốn năm tháng dùng Fendona phòng trị BỌ TRĨ, gián, kiến… 1 lần.

THAY LỜI KẾT

Nếu thực sự yêu lan một cách vô tư, không chạy theo thị hiếu và chạy theo đám đông. Tôi khuyên bạn nên có 1 giò Kim Điệp Nhựa, có thể tết nào đó bạn sẽ được thưởng thức bông hoa vàng tươi với hương thơm ngào ngạt và ngọt ngào bên cạnh những giò lan Giả Hạc lá vàng úa hoặc trụi lá. Thật ra thì Kim Điệp Nhựa chính là em dễ nhất trong các giống lan có Lông Đen, cũng dễ chơi chứ không khó lắm đâu.

Các bài tôi viết ra, không cầu mong danh tiếng hay tiền bạc. Chỉ cầu mong những thứ mình cho đi là còn mãi. Chỉ mong được nhiều lượt CHIA SẺ, không cần nhiều like (dù là cũng thích được nhiều like).

Nông nghiệp Việt Nam mình còn quá lạc hậu, quá phọt phẹt, mặc dù người làm nông nghiệp rất đông. Tôi chỉ mong đóng góp chút kiến thức để nâng cao năng suất chất lượng và giá trị nông sản Việt. Giúp hàng hóa trong nước đánh dạt được hàng hóa nước ngoài ra khỏi biên giới. Nông dân Việt Nam đỡ khổ. Dân có giàu thì nước mới mạnh được.

Nhân đây tôi cũng gửi lời tới các thành phần đầu đất, ích kỷ, lợi ích cá nhân, đố kỵ tài năng và vân vân mây mây các lý do khác. Nếu bạn chưa hiểu thế nào là Duyên và Phước, thế nào là Thí Pháp, thế nào là cho đi là còn mãi, thế nào là Vô Thường… thì làm ơn đừng kéo tôi xuống ngang tầm với các bạn. Vì làm vậy gống như bạn uống thuốc độc mà muốn rằng tôi sẽ chết.

Nguyễn Ngọc Hà – Đức Trọng, Lâm Đồng

Hoàng Phi Hạc (Bài 55) – Dân Chơi Lan

HOÀNG PHI HẠC (Bài 55)

Hoàng Phi Hạc không mang nét đẹp nổi trội sặc sỡ như Giả Hạc, không mang mùi thơm ngào ngạt như Trầm, cũng không thướt tha yểu điệu một suối hoa như Long Tu, nhưng nàng mang theo một nét duyên thầm, càng ngắm lâu mới càng yêu vì nét đẹp rất giản dị và nhẹ nhàng, hương thơm thoang thoảng nhưng quyến luyến. Khi nàng khoe sắc, không thấy có gì nổi bật, nhưng nếu cảm nhận một cách sâu sắc sẽ thấy nàng giống như một người thiếu nữ nông thôn rất bình dị nhưng hết sức mạnh mẽ, có vóc dáng và sức khỏe dẻo dai nhưng không thô kệch xấu xí mà rất đáng yêu. Nàng không yếu đuối nhạy cảm như nàng công chúa Ý Ngọc, không dễ dàng chết yểu như mấy cô nàng đỏng đảnh lông đen (Kim Điệp Nhựa, Nhất Điểm Hồng, Bạch Hỏa Hoàng…), không kén cá chọn canh như mấy em U Lồi hay Kèn và đặc biệt nói về độ mắn đẻ thì nếu nàng tự nhận mình thứ nhì, thì khó tìm được số 1.

Dendrobium signatum Rchb. f. 1884 Đồng danh: Dendrobium hildebrandtii Rolfe 1894; Dendrobium tortile var. hildebrandi (Rolfe) T. Tang & F.T. Wang 1951.

CÁCH TRỒNG

A. Xử Lý Giống

– Thời điểm trồng tốt nhất là trước khi mầm gốc nảy hoặc trước khi mầm gốc mọc rễ. Không nhất định là tháng mấy nhưng giao động từ tháng 12 năm cũ cho tới tháng 4 năm sau (âm lịch). Thực ra thì thời điểm nào cũng có thể trồng được, nhưng nếu mầm đã có rễ thì hơi khó và dễ làm mầm bị chột.

– Giống mua về cắt tỉa sạch sẽ rễ của những giả hành trên 10 tháng tuổi, vặt bỏ lá vàng dập nát.

– Tách từng cặp giả hành hoặc 3 giả hành liền nhau làm 1 khóm để tiết kiệm giống và có được nhiều mầm.

– Ngâm chìm giống trong dung dịch Physan 20 (liều 1cc pha 1 lít nước) hoặc Benkona (liều 2cc pha 1 lít nước) hoặc Nano Bạc (liều như bao bì) trong thời gian 10 phút.

– Vớt lên để ráo sau đó ngâm trong dung dịch chế phẩm Hùng Nguyễn (liều 1cc pha 1 lít nước) trong thời gian 30-60 phút.

B. Giá Thể

Bạn có thể trồng trên lũa, gỗ cứng, dớn vụn, dớn bảng, dớn trụ, vỏ thông…. Tuy nhiên nên chọn giá thể có độ bền trên 5 năm vì bộ rễ có tuổi thọ khá cao.

Trồng trên gỗ hoặc lũa thì nhìn thấy ngay giá trị nghệ thuật nhưng năm đầu tiên cây lên khá yếu ớt, khó cố định vào giá thể và rất mất công tưới.

Giải pháp tốt nhất vẫn nên trồng trong chậu với dớn vụn hoặc vỏ thông. Nên chọn chậu với chất liệu gỗ càng bền càng tốt.

Tất cả các loại giá thể đều nên ngâm qua nước vôi từ 2-24 giờ, sau đó rửa lại bằng nước sạch mới đem giống ghép vào.

C. Cách Trồng

Không nhất định phải trồng đứng, nhưng tư thế tốt nhất vẫn là trồng thẳng đứng, vì giả hành rất cứng cáp và mầm non luôn hướng lên phía trên.

Nếu trồng trên Lũa hoặc Gỗ thì tốt nhất nên khoan lỗ rồi đóng vào 1 chiếc đũa cứng, sau đó cố định thật chắc giả hành vào chiếc đũa. Nói chung bằng mọi giá phải để mắt ngủ lộ ra ngoài và đảm bảo gốc phải được cố định thật chắc chắn, nếu gốc bị lay động thì rất khó bám rễ và lâu phát mầm.

Nếu trồng trong chậu thì vẫn nên cắm vài thanh tre tròn vào trong giá thể sau đó cố định 1 đầu đũa vào móc treo. Cột chắc chắn giả hành vào móc treo và đũa.

CHĂM SÓC, BÓN PHÂN VÀ PHUN THUỐC

A. Chăm Sóc

Hoàng Phi Hạc có khả năng thích nghi với mọi vùng miền ở Việt Nam, thực sự nếu trồng Hoàng Phi Hạc không được thì có lẽ không thể trồng được cây lan gì khác vì lan này rất dễ thuần.

Tối ưu nhất vẫn là treo giò lan dưới 1 lớp lưới Thái che đi 60-70% ánh nắng tùy theo vùng nắng nhiều hay nắng ít. Nếu quá ít nắng thì lan dễ bệnh, nếu quá nhiều nắng thì lá vàng nhìn không đẹp mắt.

Tùy độ giữ ẩm của giá thể và độ ẩm của giàn lan mà tưới nước ngày 1 hay 2 hay 3 lần. Nếu là lũa thì nên tưới ngày 3 lần, nếu là chậu vỏ thông cỡ lớn thì ngày tưới 2 lần, nếu dớn vụn hoặc dớn cù lần xay thì ngày tưới 1 lần.

B. Bón Phân

Quan điểm cá nhân tôi, cần tối đơn giản nhất về phân bón để tiết kiệm thời gian và tiền bạc. Vì vậy chế độ của tôi như sau:

– 7-15 ngày phun hỗn hợp Chế Phẩm Hùng Nguyễn (1cc pha 1 lít nước) + NPK Te 20-20-20Te một lần cho tới khi bộ rễ của mầm con dài 5-10cm.

– Sau khi rễ mầm con đã đâm hoặc bám vào giá thể thì bỏ vào chậu hoặc gắn 1 túi lưới đựng phân tan chậm của Nhật 14-13-13 hoặc phân tan chậm 5-5-5Te. Nhớ bỏ phân sát thành chậu, cách xa đầu rễ 1 chút. Khi đã có phân tan chậm thì cứ 7-15 ngày phun Chế Phẩm Hùng Nguyễn + Phân bón lá Trung Vi Lượng + Nano đồng (nếu có) một lần. Phun công thức như trên cho tới khi giả hành thắt ngọn được 1 tháng thì dừng.

– Sau khi giả hành thắt ngọn được 1 tháng thì chuyển sang phân NPK 6-30-30Te (nói chung là phân có hàm lượng lân và kali nhiều). Phun 3 lần, tuần 1 lần.

– Sau đó là chờ mùa hoa rồi lại tiếp tục quay lại quy trình như ban đầu. Nếu quá trình chờ hoa giảm tưới còn 1/2 hoặc 1/3 lượng nước thì sẽ nhiều hoa hơn 1 chút, tuy nhiên theo kinh nghiệm của tôi cũng không cần thiết lắm. Giả hành vẫn còn lá và có cả hoa dù sao tôi thấy vẫn đẹp hơn.

C. Thuốc Phòng Trừ Sâu Và Bệnh

– Mùa mưa thì 10-20 ngày 1 lần Nano bạc (liều theo bao bì) hoặc Agrifos400 (liều 3cc pha 1 lít nước) hoặc Benkona (liều 2cc 1 lít nước) (có thể là luôn phiên nhau) để phòng nấm và khuẩn. Nên phun thuốc vào buổi sáng, ướt đẫm hai mặt lá, giá thể và nền vườn.

Mùa khô có thể giãn thời gian phun phòng bệnh thành 1 tháng 1 lần.

– Nếu lan bị bệnh thì bạn có thể đọc bài 29 để so sánh đối chiếu qua hình ảnh và cách chữa từng loại bệnh. Phòng bệnh toàn tập thì mời bạn đọc bài 27, trong bài này tôi cũng có chia sẻ 1 số công thức kết hợp thuốc, uy lực dĩ nhiên mạnh mẽ hơn nhưng tất nhiên độc hơn một chút. https://hungnguyendalat.com/bai-viet-ve-hoa-lan-nguyen-ngoc-ha/

– Ít nhất 1 tháng 1 lần phải phun thuốc phòng trừ bọ trĩ, nhện đỏ, kiến, gián, mối, bọ trĩ, bọ nhảy, bọ dĩn, ruồi vàng, kiến cánh đen, rệp các loại với các loại thuốc như SK Enspray 99, Pesieu, Movento, Fendona. Đây đều là các loại thuốc sinh học (nhãn xanh) khá an toàn, tuy nhiên khi côn trùng quá nhiều và thành dịch hại lan nghiêm trọng gây thối lan số lượng lớn thì bạn nên ra nhà thuốc gần nhất mua thuốc nhãn vàng hoặc đỏ (độc, kịch độc) về tiêu diệt. Tôi chỉ gợi ý, còn các bạn phải tự cân nhắc lợi hại và có biện pháp tự bảo vệ an toàn cho bản thân và gia đình.

Để có hiệu quả phòng ngừa sâu bọ côn trùng cao, bạn phải phun thuốc vào buổi chiều tối, ƯỚT ĐẪM MẶT DƯỚI LÁ lan, ướt giá thể và nền vườn. Nên pha chung hai loại thuốc với nhau để có hiệu quả cao hơn ví dụ như:

Movento + Pesiu Sk Enspray99 + Fendona

Nội dung trong bài chính là những kinh nghiệm thực tế tôi đã và đang làm. Có sự so sánh về thành quả so với thời gian, công sức và tiền bạc bỏ ra có sự trung hòa hài hòa và tối giản đơn. Nội dung trong bài hoàn toàn có thể áp dụng cho Hoàng Thảo Xoắn, Đùi Gà, Kiều các loại…

Chế độ phân thuốc bạn hoàn toàn có thể thay đổi theo điều kiện thị trường nơi bạn sống, không nhất thiết phải đóng khung tư duy vào phân hay thuốc như trong bài tôi đã đề cập.

Mong rằng bài viết sẽ hợp duyên được với nhiều người. Hy vọng mùa xuân sang năm, bạn có thể thưởng lãm được những bông hoa Hoàng Phi Hạc tại nhà mình.

Nếu thấy hữu ích cho bản thân và cộng đồng cũng như để thuận tiện sau này tra cứu tìm kiếm, hãy CHIA SẺ trên trang cá nhân của bạn.

Nguyễn Ngọc Hà – Đức Trọng, Lâm Đồng.

Lan Hài Râu – Paphiopedilum Dianthum (Bài 47) – Dân Chơi Lan

Lan Hài Râu – Paphiopedilum dianthum (Bài 47)

Lan Hài chính là một loại kỳ hoa dị thảo điển hình. Thiên nhiên thật kỳ diệu vô cùng khi sáng tạo ra một loài hoa hết sức kỳ lạ, kỳ dị và cực kỳ độc đáo.

Mùa Thu, khi mà các giống lan khác nằm im ngủ (chi lan hoàng thảo), hoặc đang chuẩn bị dưỡng chất tạo nụ, thì Hài Râu lại đơm hoa khoe sắc. Nếu bạn sở hữu vài ba chậu hài râu thì mới có thể đảm bảo được vườn nhà bạn BỐN MÙA LAN NỞ. Vào cái mùa mà hầu như không có lan gì nở hoa, thì vài chiếc “giày xanh” sẽ là một điểm nhấn thật tuyệt vời trên bàn tiếp khách của bạn.

Được tìm thấy ở Tây Nam Trung Quốc và miền bắc Việt Nam trong các vạt rừng xanh lá rộng, rậm rạp, ẩm ướt trên những vách đá vôi kết tinh có độ mài mòn cao ở những nơi có độ cao từ 500 đến 1450 mét so với mực nước biển.

Theo tên Latin, ta hiểu rằng dianthum nghĩa là hai hoa. Không hẳn là 1 vòi hoa sẽ luôn cho hai hoa, có khi ba bốn hoặc năm bông hoa. Tuy nhiên hai bông chính là sự đặc trưng điển hình.

Mùa hoa chính là mùa thu từ tháng 9-11. Nhiệt độ thích hợp nhất để cây sinh trưởng phát triển ổn định và ra hoa sai nhất chính là từ 12-23 độ C. Mức ánh sáng như sự phân bố trong rừng chính là dưới các tán cây lá rộng, ánh sáng tán xạ. Nếu quy đổi ra thì cỡ 30-40%, tương đương ánh sáng trồng lan Hồ Điệp, không có ánh nắng trực tiếp.

Nếu trồng trong vườn, bạn hoàn toàn có thể để dưới đất, bên trên giàn treo các loại lan đa thân hoặc đơn thân.

CÁCH TRỒNG

Thời điểm trồng hợp lý nhất theo tôi thấy là cuối mùa khô, đầu mùa mưa. Dĩ nhiên thời gian nào trong năm trồng cũng được cả.

Bạn chỉ cần cắt bớt rễ của cây hài đi, để lại cỡ 3-5cm rễ là đủ. Cắt bỏ lá vàng và dập đi.

Ngâm chìm cả cây vào dung dịch diệt nấm khuẩn (Physan 20 liều 1ml pha 1 lít nước trong 5 phút).

Vớt ra để ráo nước, sau đó ngâm vào dung dịch chế phẩm Hùng Nguyễn liều 1ml pha 1 lít nước trong 30 phút, hoặc ngâm với dung dịch đường cát và b1 kết hợp vi lượng…

Mục đích ngâm chính là giúp cây hấp thu nước, chất kích thích ra rễ và một số các dưỡng chất khác cần thiết.

Do Lan Hài không có tích trữ dinh dưỡng trong giả hành như chi lan Dendro hoặc trên lá như Ngọc Điểm hoặc Vanda, chính vì vậy giá thể trồng hài phải luôn ẩm và độ ẩm không khí phải cao để tránh tình trạng mất nước cục bộ gây héo và suy cây.

GIÁ THỂ

Tôi đã thử nghiệm rất nhiều các loại giá thể khác nhau, cuối cùng tôi rút ra được kinh nghiệm như sau:

– Đất đỏ bazan, lan lên được nhưng quá chặt nên bộ rễ hơi kém, tưới nhiều thì úng mà ít thì khô cứng làm rễ khó dài ra mà chủ yếu quấn quanh chậu. Cây lên khá èo uột. Nếu trộn 50% đất đỏ với 50% phân bò rồi trồng lan vào thì lan lên rất tốt. Tuy nhiên mỗi lần tưới, nước đất chảy ra rất bẩn và chậu lan rất nặng, đóng hàng đi xa hay bị rơi rớt đất và phân ra ngoài.

– Mùn cưa, lan lên chậm chạp trong giai đoạn đầu, tuy nhiên khi mùn cưa mục đi thì lan lên rất tốt, có thể trộn mùn cưa với phân chuồng thì hiệu quả lại càng cao. Tuy nhiên nhược điểm là sau 2 năm mùn sẽ đọng lại dưới đáy chậu và giữ nhiều muối làm bộ rễ kém phát triển, cháy đầu lá.

– Viên đất nung trộn 30% phân chuồng là 1 giải pháp rất tốt, bộ rễ lên rất đẹp và cây phát triển đều, tuy nhiên viên đất nung hơi khó mua và đóng hàng đi xa sẽ rớt hết ra ngoài.

– Dớn vụn (Sợi, Đá, Cù Lần), loại giá thể này có thể nói là rất tuyệt. Tuy nhiên bạn phải bón phân tan chậm hoặc phân chuồng đã hoai mục nếu không muốn cây lan phát triển chậm chạp như rùa bò. Trong ba loại dớn vụn, thì dùng dớn cù lần là tốt nhất vì nó xốp, mềm và giữ nước tốt nhất.

– Ngoài ra tôi còn đi tham khảo nhiều kiểu trồng của nhiều nhà vườn khác nhau, có vườn tôi thấy họ trộn đất với vỏ lạc vụn và đá dăm xây nhà, có vườn họ dùng trấu om kết hợp xơ dừa xay, có vườn thì dùng vỏ cà phê om, có vườn dùng dớn ổ quạ xé vụn… thiên kỳ bách quái đủ các kiểu. Kiểu gì cũng được miễn là đáp ứng tiêu chí sau:

+ Ẩm mà không được ướt, không được sũng nước. Giá thể luôn ẩm. + Phải có phân, nếu không có phân chuồng thì phải có phân tan chậm. Không có phân thì cây lên rất yếu và kém. + Nếu không có đá vôi cho vào chậu thì nên có tí hạt vôi hoặc vỏ trứng… để cung cấp canxi cho cây, vì cây vốn sinh trưởng trên các vùng núi đá vôi. + Không nên để ăn nắng trực tiếp vì khả năng lá không cháy cũng vàng, rât xấu.

Thời gian trước rất nhiều bạn tranh luận rất sôi nổi về giá thể, ai cũng cho mình đúng và gạt bỏ ý kiến của người khác. Tôi nghĩ là tốt nhất bạn cứ thử nghiệm như tôi, thử đủ kiểu giá thể và đủ kiểu vị trí đặt chậu lan xem như thế nào. Tùy vào khí hậu và nhiệt độ vùng miền mà mỗi bạn sẽ có những sự tâm đắc riêng.

PHÂN THUỐC CHO LAN

– Nếu độ ẩm giàn tốt thì ngày tưới 1 lần, nếu quá khô thì ngày 2 lần tùy.

– Nửa tháng phun Nano bạc khắp giàn, khắp nền và ướt đẫm cây lan 1 lần để phòng diệt nấm và khuẩn. Nên luôn phiên thay thuốc như Agrifos400 hoặc Benkona hoặc Kasumin+Antracol… Không nên dùng 1 loại thuốc quá hai lần để hạn chế lờn thuốc.

RA HOA

Có thể nói đây là 1 vấn đề khá nan giải với các bạn trồng lan hài nói chung và hài râu nói riêng khi bạn ở xứ nóng. Tầm tháng 7 bạn nên chuyển từ phân 20-20-20+Te sang Siêu lân hoặc 6-30-30+Te để kích thích tạo hoa. Bỏ luôn b1 và chế phẩm đi, chỉ dùng nano đồng là đủ.

Nếu vẫn không ra hoa được thì chứng tỏ là nhiệt độ cao quá, không làm lan bị kích thích tạo nụ được.

Lúc này bạn nên kiếm 1 cái thùng xốp thật lớn, kê 1 cục gạch rồi đặt chậu lan lên cục gạch trong thùng xốp. Sau đó mua 1 cây đá bỏ vào thùng và đóng nắp thùng lại, để hở 1 chút xíu cho lan hô hấp. Mỗi ngày tan 1 cây đá là được. Làm vậy cỡ 7-15 ngày tùy điều kiện và sự kiên trì của bạn. Mục đích chính là sự sốc nhiệt để kích thích tạo nụ hoa.

Hy vọng kiến thức này là hữu ích với bạn và hy vọng bạn sẽ CHIA SẺ cho bạn bè cùng đọc.

Nguyễn Ngọc Hà – Đức Trọng, Lâm Đồng

Hỏa Hoàng – Bài 41 – Nguyễn Ngọc Hà – Dân Chơi Lan

HỎA HOÀNG – Bài 41

KỸ THUẬT TRỒNG, CHĂM SÓC VÀ PHÂN THUỐC

Tuy không hương nhưng cực kỳ rực rỡ, tuy nhỏ nhưng rất đáng yêu, tuy rẻ tiền nhưng rất đáng sưu tầm, tuy dễ trồng nhưng không phải ai cũng biết.

Hỏa Hoàng – Lửa Vàng. Một vòi bông cũng như một đốm lửa nhỏ, trông có vẻ yếu đuối và leo lét, nhưng nếu chục vòi bông thì chẳng khác nào một đám cháy lớn, rực rỡ một góc vườn.

Nhìn cây có vẻ nhỏ bé nhưng cực kỳ mạnh mẽ cứng cáp với sức sống rất mãnh liệt. Nhìn hoa trông có vẻ mỏng manh, nhưng cực kỳ lâu tàn, nếu chăm sóc giữ gìn tốt, bạn sẽ có cả gần tháng trời để chiêm ngưỡng nét đẹp của ngọn lửa này.

Ngắm nhìn bông hoa và liên tưởng đến cái tên, ta lại nghĩ tới Hỏa Phượng Hoang trong truyền thuyết đang tung cánh bay lên trời để kết thúc một mùa xuân ấm áp và chào đón một mùa hè rực lửa.

Hỏa Hoàng chính là tên gọi chung của hai giống lan có tên khoa học là:

– Ascocentrum miniatum: cánh nhỏ hẹp dài, giữa các cánh hoa có khe hở, màu cam sáng có xu hướng vàng đôi khi có sọc trên cánh hoa, lưỡi hoa từ hơi cong tới cong quặp vào trong.

– Ascocentrum garayi: cánh tròn, các cánh xếp khít, cánh hoa có hình chiếc lá, màu cam đậm hơn và lưỡi thẳng.

Tôi khẳng định với các bạn, hiện nay trên 90% các trang web tiếng Việt dẫn chứng hình ảnh về hai giống này là sai. Hầu như toàn bộ là viết về cây Ascocentrum miniatum nhưng dẫn hình cây Ascocentrum garayi.

Nếu bạn có thể chứng minh được tôi sai với thông tin khoa học và nguồn đáng tin cậy, tôi xin tặng bạn 1 giò Hỏa Hoàng – Ascocentrum garayi trị giá trên dưới 500k. Lan thì tôi không thiếu, chỉ là tôi muốn đi tìm chân lý và sự thật. (https://www.orchidspecies.com/ascocminiatum.htm)

Hiện nay đa số Hỏa Hoàng tại Việt Nam là giống Ascocentrum garayi.

Vì giống lan này phân bố ở Đông Nam Á, cho nên giá tại các nước châu Âu, Mỹ, Nhật là rất đắt, 1 cây cao chừng 10cm có giá hàng trăm tới hàng triệu đồng. Còn ở Việt Nam đôi khi chỉ bằng 1/100 – 1/10. Đôi lúc chúng ta có báu vật nhưng lại không biết trân trọng.

KỸ THUẬT TRỒNG, CHĂM SÓC VÀ PHÂN THUỐC

1. THỜI ĐIỂM THÍCH HỢP:

Trong nam thì lúc nào cũng hợp, ngoài bắc thì trừ mùa đông ra. Hỏa hoàng là một giống lan sống ở vùng nóng và ấm, phân bố ở độ cao 0m – 1000m.

Hỏa hoàng phải được trồng trong môi trường độ ẩm không khí phải thật cao, nhưng độ ẩm cục bộ trên giá thể hoặc trong chậu phải vừa phải, nghĩa là giá thể phải thoáng.

Cây tăng trưởng quanh năm không có mùa nghỉ vì thế không nên để cây bị khô bất cứ thời điểm nào trong năm. Khi bị khô hạn bất chợt sẽ dẫn tới sự mất ổn định trong chu trình sinh trưởng dẫn tới cây bị yếu đi và rụng lá chân. Vì thế bạn cần tưới nước đều đặn 2 lần trong ngày và giữ cho độ ẩm môi trường xung quanh cây phải cao.

Bí quyết của tôi đó là treo lan thật xa lưới, càng gần mặt đất càng tốt, chỉ cho ăn nắng 50% (ánh sáng gián tiếp) và giữ nền đất luôn ẩm ướt. Chính nền luôn ẩm ướt là bí quyết để các giống lan đơn thân giữ lá chân.

Trên các trang mạng tiếng Việt luôn khuyên là bạn nên ít tưới hoặc ngừng tưới vào khoảng tháng 12 đến tháng 2. Tôi chưa bao giờ làm theo như vậy. Tôi nhận thấy việc ngừng tưới nước (ép khô hạn) chính là con dao hai lưỡi. Việc ép khô hạn chính là 1 cách kích thích sự phân hóa mầm hoa nhưng cách này cũng làm cây yếu đi nhiều và rớt mất lá gốc.

Tôi biết sẽ có bạn nói rằng ở trên rừng nó cũng chịu khô hạn suốt mùa khô đấy thôi. Đúng! Nhưng bạn có thấy trên rừng có cây hỏa hoàng nào có bộ lá thật sự đẹp và giữ được nhiều lá gốc không? Nếu bạn mang về vườn mà vẫn muốn bắt chước như trong rừng thì tôi hỏi bạn người ta chế ra phân kích hoa để làm cái gì? Bạn trồng ở vườn mà cây còn xấu hơn cả trong rừng không ai chăm sóc thì liệu bạn có thực sự xứng đáng với hai từ YÊU LAN hay MÊ LAN.

2. GIÁ THỂ

Hỏa Hoàng là giống lan rất ghét thay giá thể, thực tế là rễ của nó có thể sống cả chục năm. Vì vậy bạn hãy chọn những giá thể mà bạn nghĩ là nó có thể chịu được nắng mưa và nước hàng chục năm.

Ví dụ như lũa, các loại gỗ cứng đến siêu cứng như vải, nhãn, vú sữa già, lõi mít, thanh mai, dẻ, nu bằng lăng, cột bê tông cốt thép….

Nếu trồng chậu bạn nên chọn chậu đất nung già hoặc sành và bỏ vào trong đó vỏ thông cỡ lớn hoặc than cục hoặc viên đất nung hoặc gạch non….

Cách xử lý giá thể mời bạn đọc lại các bài trước. Tôi chỉ nhắc lại tí xíu về lũa và vỏ thông.

– Lũa dùng bàn chải sắt chải sạch bóng bề mặt (nói chung gỗ và lũa càng bóng càng sạch thì càng tốt) rồi ngâm nước 1 tuần cho cục lũa no nước, sau đó ngâm nước vôi 1 tiếng rồi rửa lại thật sạch. Làm móc thật cứng và to. Khoan lỗ đóng đũa vào để lấy chỗ cột cây lan lên hoặc đóng đinh có bọc ống truyền nước (loại ống trong bệnh viện) hoặc ống hút nước ngọt hoặc ống căn nước của thợ xây.

3. XỬ LÝ GIỐNG

– Hàng bóc rừng: Cắt tỉa rễ chết, dập gãy, để lại khoảng 3-5cm rễ tươi là được.

– Cây thuần muốn thay giá thể: Cố giữ lại được rễ non và tơ khỏe mạnh bao nhiêu thì tốt bấy nhiêu. Trước khi bóc ra khỏi giá thể cũ mục nát thì nên ngâm nước 30 phút cho dễ lấy lan ra. Tuy nhiên bạn muốn cây nhanh tự bám giá thể thì nên cắt bớt rễ đi để nó ra rễ mới.

– Ngâm vào dung dịch Physan 20 liều 1ml/1 lít nước trong 10 phút.

– Vớt ra để ráo sau đó ngâm vào chế phẩm Hùng Nguyễn liều 1ml pha 1 lít nước trong thời gian 1 – 2 tiếng. Bạn cũng có thể ngâm B1 pha chung chiết xuất tảo biển hoặc nhộng tằm hoặc chiết xuất rong biển…. Cây đơn thân không nên dùng Atonik, vì atonik hiệu quả trên lan đơn thân không cao.

4. CÁCH GHÉP VÀ LƯU Ý SAU GHÉP

Dùng dây nilon hoặc dây nhôm bọc nhựa hoặc dây khâu bao hoặc sợi đan len cột chặt cây lan vào chiếc đũa. Tuyệt đối không dùng dây thép để buộc lan.

Nên trồng so le và xếp thẳng hàng để hoa trổ ra có thể phô bày hết tất cả các vòi hoa, tránh tình trạng cây này đè lên vòi hoa của cây kia và hạn chế tình trạng cây bên trên bị nhiễm bệnh sẽ chảy dịch khuẩn và nấm làm chết luôn cây bên dưới.

Nên trồng các cây cùng kích thước vào 1 giò để hoa ra đều và nâng cao giá trị thẩm mỹ cho giò lan.

Sau khi ghép, tốt nhất nên để cách mặt nền khoảng 10-50cm, ăn nắng 40% (có ánh sáng đọc được sách là được, không cần nắng cũng tốt). Đảm bảo nền luôn ẩm hoặc thậm chí là biến nền thành ao thì càng tuyệt vời. Ngày tưới 2 lần vào giá thể, thật đẫm giá thể. Hạn chế tưới vào ngọn tránh đọng nước trên ngọn.

Đợi khi bộ rễ mới ra bám chắc vào giá thể thì bạn có thể treo lên giàn với mức ánh nắng 50-60%.

Khi cây đã thuần 1 năm, khỏe mạnh với bộ rễ cực nhiều, độ ẩm không khí thực sự cao thì bạn có thể cho em nó ăn nắng 70% (tương đương 1 lớp lưới xanh đen của Thái).

Khi tôi nhập hàng bên Lào về, tất cả lá của Hỏa Hoàng đều tím và đốm tím, đó không phải bệnh mà là hiện tượng thừa nắng, thiếu đạm và thiếu Magie, trường hợp này chỉ cần để chỗ mát như trên và phun chế phẩm Hùng Nguyễn tuần 1 lần kết hợp phân NPK + TE thì sau 2 tháng lá sẽ xanh mướt trở lại.

5. PHÂN BÓN

Tôi luôn quan niệm về sự ổn định và bền vững hơn là tốc độ tăng trưởng, vì vậy quan điểm cá nhân tôi luôn là NPK+TE: 20-20-20+TE cho cây từ sau khi hết hoa cho tới hơn 8 tháng sau đó. Phun 7-15 ngày 1 lần.

Trong suốt quá trình này, giúp bộ rễ ra nhiều và sức đề kháng cây tốt, bạn nên dùng chế Phẩm Hùng Nguyễn 7-15 ngày 1 lần tùy độ siêng của bạn. Tới khi chuyển sang quá trình kích bông thì có thể ngừng dùng chế phẩm cũng được.

Thường thì Hỏa Hoàng nở vào tháng 2-4 âm lịch, nghĩa là cuối xuân đầu hè. Vì thế tháng 1 âm lịch là tôi chuyển từ 20-20-20+Te sang 6-30-30+Te hoặc 6-32-32+Te (loại này của Thái Lan) hoặc Siêu Lân 10-60-10+Te để kích thích quá trình phân hóa tạo mầm hoa. Phun 5-7 ngày 1 lần, phun khoảng 5-8 lần.

Khi cây lan nhú nụ thì phun phân vào rễ thôi, né nụ ra. Khi gần nở thì ngừng hẳn phân luôn. Phân nên phun sáng sớm hoặc chiều mát khi mà nhiệt độ trong ngày không quá 30 độ C.

Nếu bạn ở xứ nóng hoặc mùa hè miền bắc, bạn nên phun phân khoảng 6-7 giờ sáng, tới 10 giờ sáng nên tưới thật đẫm lại rửa phân đi tránh hiện tượng phân bị axít hóa làm cháy tế bào lá. Nếu phun chiều thì cũng nên phun lúc 16h. Trước khi phun phân, bạn nên tưới nhẹ lướt qua với lượng nước chỉ bằng 1/5 so với lượng nước tưới bình thường rồi đợi nửa tiếng cho ráo nước thì phun phân.

Không dùng phân sau những trận mưa dầm hoặc tưới đẫm vì như vậy chẳng khác gì bảo bạn uống 3 lon bia rồi ăn cơm.

Phân thì nên pha chung 1-3 loại với nhau cũng được nhưng không nên pha chung với thuốc bệnh và thuốc sâu vì sẽ giảm hiệu quả của tất cả.

Nếu bạn không có thời gian nhiều, bạn hoàn toàn có thể gắn phân tan chậm cho cây, quấn phân sao cho khi tưới nước phân chảy xuống rễ cây hút được nhiều nhất. Khi đã gắn tan chậm thì bạn không cần phun thêm NPK nữa.

Dù là phân bón lá, nhưng thực ra để hiệu quả nhất lại chính là phun đẫm vào giá thể và bộ rễ, sau đó mới là ướt đẫm mặt lá.

6. THUỐC PHÒNG TRỪ SÂU BỆNH

A. Thuốc sâu bao gồm thuốc trị rệp, rầy, kiến và nhện đỏ. Như cá nhân tôi hay pha chung Movento với Pesieu phun định kỳ mỗi tháng 1 lần vào mùa mưa và 2 lần vào mùa khô. Vì mấy vị khách không mời này phát triển mạnh hơn vào mùa khô.

B. Thuốc bệnh:

Thuốc trị nấm và khuẩn Agrifos 400 nửa tháng phun 1 lần.

Nano Bạc nửa tháng 1 lần đan xen với Agrifos 400. Nghĩa là cứ 1 tuần phun phòng nấm khuẩn 1 lần.

Hai loại thuốc trên hầu như không độc, an toàn cho bà bầu và trẻ nhỏ. Thân thiện môi trường. Tuy nhiên hiện nay hàng giả hoặc không đạt yêu cầu chất lượng quá nhiều, nên bạn cần liên hệ chỗ có uy tín và thương hiệu có uy tín. Bạn phải hiểu là cái gì càng tốt thì càng nhiều đồ nhái và giả, không ai đi nhái theo cái không tốt cả.

Ngoài ra bạn nên phun Nano đồng 1-2 lần 1 tháng để phòng 1 số bệnh như thán thư và tăng sức đề kháng cho lan, tăng khả năng chịu rét và làm mướt lá lan.

Bên trên là phòng bệnh. Còn chữa bệnh muốn nhanh và hiệu quả thì vẫn nên dùng thuốc trị khuẩn như Kasumin, Starner, Poner. Thuốc trị nấm như Antracol, Metalaxyl, Aliette, hoặc TopsinM, Daconil…

Nói về thuốc và phòng chữa bệnh, bạn nên kéo lại bài 27, 28, 29 để ngâm cứu sâu hơn.

Bài nào của tôi cũng dài như sông Trường Giang, lòng vòng và chẳng phải bài viết khoa học. Bạn tưởng tôi không biết điều đó sao?

Tôi là người ham đọc, và tôi cực kỳ hận những bài viết chỉ chục dòng không có áp dụng được cái gì. Và hận hơn nữa là những người viết bài mà chỉ để thả thính, quăng ra 1 nửa bí kíp và giữ lại một nửa.

Đêm đã khuya rồi, bạn đọc xong thì nhớ CHIA SẺ cho bạn bè cùng tham khảo, âu đó cũng là cách giúp văn hóa đọc của người Việt Nam ta sánh được với mấy nước xung quanh chứ chưa nói đến châu Âu hay Nhật, Mỹ.

Nguyễn Ngọc Hà – Đức Trọng, Lâm Đồng

Bạn đang đọc nội dung bài viết Kim Điệp Nhựa – Dendrobium Trigonopus (Bài 48) – Dân Chơi Lan trên website Vitagrowthheight.com. Hy vọng một phần nào đó những thông tin mà chúng tôi đã cung cấp là rất hữu ích với bạn. Nếu nội dung bài viết hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!